Seçeneklerin Az Olduğu Yerde Cesaret - İlk İş Deneyimimden Toksik İşyerine Dair Dersler
Meslek hayatımın en başındaydım. Mezun olmadan önce sayısız iş başvurusu yapmıştım. Okul öncesi eğitimi mezunu olarak yetişkinlerle çalışacağım bir işin bana daha uygun olduğunu düşünüyordum. O yüzden, az da olsa ihtimal gördüğüm her ilana özenle başvurdum. Çoğundan da klasik bir yanıt aldım: “Aradığımız nitelikleri karşılamamanız nedeniyle…”
Bir yandan herkes KPSS’ye hazırlanıyordu. O dönem düşük puanlarla atamalar yapılabiliyordu. Ben ise “KPSS’ye hazırlanmamak hata mı?” diye düşünürken içimde başka bir ses vardı: “İstediğin şey başka bir şey.”
Mezun Olmadan Gelen İş Teklifi - Sevinç ve Kör Nokta
Mezun olmama birkaç ay kala, başvurduğum yerlerden biri İstanbul’da bir iş için aradı. Okul öncesi dönemde çocukların zihinsel gelişimini destekleyecek ürünlere odaklanan bir şirketti. Hevesle görüşmeye gittim. Görüşme için takım elbise bile aldım.
Görüşmede karşımdaki kişinin egolu olduğunu hissettim ama henüz deneyimim yoktu. “Yanlış anlamışımdır” diyerek içimdeki sesi susturdum. Görüşme iyi geçti, iş teklifi geldi. Mezun olduktan sonra başlamamı kabul ettiler. Mezun olmadan işi kapmıştım. Benden mutlusu yoktu.
İlk Haftadan Gelen Yorgunluk - Yol, Belirsizlik ve Sınav Hissi
Mezun olur olmaz işe başladım. Şirket Kadıköy’deydi. Ailem İzmit’te yaşıyordu. “Önce işi bir anlayayım, sonra İstanbul’da ev bakarım” diyordum.
Her sabah 05:30 treniyle Kadıköy’e gidiyor, akşam 18:30’da çıkınca eve dönüşüm 20:30-21:00’i buluyordu. Daha ilk haftadan hem yolun hem işin yorgunluğunu hissettim.
Ama yorgunluktan daha tuhaf şeyler vardı:
İşe başlamıştım ama sigorta girişim yapılmamıştı.
Görüşmede konuşulmayan işler önüme gelmeye başlamıştı: “Muhasebeye de sen bakarsın.”
Benden önce bu pozisyona birçok kişinin başlayıp ayrıldığını öğrendim.
Kendi alanımla ilgili bilgim küçümseniyordu. Sürekli sınavdaymışım gibi hissediyordum.
“ODTÜ, Boğaziçi mezunlarının çoğuna işi biz öğretiyoruz” gibi cümleler duyuyordum.
Yeni mezundum, çok hevesliydim. “Her iş yerinde sıkıcı şeyler olur, hemen moral bozma” diye kendimi motive etmeye çalıştım. Fakat günün sonunda evde yemek yerken uyuyakaldığım oluyordu. Ailemin halime üzüldüğünü hissediyordum, ama bir şey demiyorlardı.
Patronun Ayak Sesleri ve Sırttaki Ürperti - Normal Değil
Bir gün, ofiste işimi yaparken patronun ayak seslerini duydukça gerildiğimi fark ettim. Oturduğum yerde sırtımda bir ürperti hissettim. Çünkü bir şekilde birilerine kızacaktı. Sıradaki kişi ben de olabilirdim.
Birkaç hafta içinde özgüvenim sarsılmaya başladı. “Acaba gerçekten yeterince bilmiyor muyum?” sorgusu, yavaş yavaş “Yetersiz miyim?” sorusuna dönüştü.
O gün kendime şunu dedim:
Bu his normal değil.
“Pes Etmemek” mi, “Yanlış Topraktan Ayrılmak” mı?
Yıllarca böyle bir yerde sıkışmışlık hissiyle çalışmak, pes etmemek miydi? Bir yanım “Zoru görünce kaçmak” gibi hissediyordu. Diğer yanım ise “Bu yanlış” diyordu.
O akşam aileme işten ayrılmayı düşündüğümü söyledim. Onlar da “Biz sana demiyorduk ama bu kararına sevindik” dediler.
Ertesi gün işe huzurla gittim. Çünkü kararımı vermiştim. Aslında ortada maaşım yoktu, sigortam yoktu, sözleşmem yoktu. “Bir ay içinde yaparız” diye geçiştirilmişti. İstersem telefonla bile “Gelmiyorum” diyebilirdim.
Ama ben yine de profesyonelce davranmak istedim. Patronla konuşmak istediğimi söyledim. Hiç şaşırmadı. “Zaten gelen gidiyor” gibi bir şey söyledi. “Neden?” bile demedi.
Teşekkür edip odadan çıktım. Ofistekilere veda ettim. Sokağa adım attığımda tüy kadar hafiftim.
Bugünden Bakınca - Bazen “Hayır” Demek Kariyer Hamlesidir
Şimdi düşünüyorum da, yeni mezun olarak bulduğum işe sıkı sıkıya sarılma motivasyonumu da düşünürsek, orada kalmayı seçebilirdim. Ve belki de iş dünyasında gördüğüm tek patronu “norm” sanabilirdim. “Her yerde böyle” diye diye yıllarım geçebilirdi.
Oysa potansiyelim çiçek açmakken, yanlış bir toprakta olduğum için çiçeğim açamadan solabilirdi.
Bu yüzden bazen “evet” dediğimiz teklifler kadar, “Burada kalmıyorum, daha iyisini hak ediyorum” dediğimiz anlar da kıymetli.
Geriye bakınca diyorum ki:
İyi ki o gün, bu saçmalığın içinde olmak istemiyorum deme cesaretini göstermişim.
Şu Anda İşinde Mutsuzsan - Kendine Şu Soruları Sor
Belki sen de işinde mutsuzsun. Potansiyelinin altında çalıştırılıyorsun. İyi bir şey yapmaya çalıştığında özgüvenini zedeleyen sözler duyuyorsun. Zamanla “İşimi yapayım gideyim” noktasına geliyorsun.
Kolay değil, biliyorum. Piyasa şartları, sorumluluklar, belirsizlik… Eskiden seçenekler daha hızlı çıkabiliyordu. Şimdi cesaret etmek daha büyük mesele.
Ama cesaret edemediğimizde de bir bakıyoruz yıllar geçmiş ve içimizde şu his kalmış:
“Aslında daha farklı şeyler yapabilirdim.”
Bu hissi yaşamak istemiyorsan, başka türlüsü de mümkün.
Ne Zaman Destek Almak Mantıklı?
Bazen sorun sadece “iş” değildir.
Rol net değildir
Yönetici dili yıpratıcıdır
Beklentiler belirsizdir
İş yükü ve ödül dengesi bozulmuştur
Kişinin güçlü yanları yanlış rolde erir
Bu noktada hedef, “hemen bırak” demek değil. Hedef daha geleneksel ve sağlam bir yerden başlamak: Durumu netleştirmek, seçenekleri planlamak ve doğru adımı zamanında atmak.
Sık Sorulan Sorular
Toksik işyeri nedir?
Sürekli baskı, belirsizlik, değersizleştirme, korku kültürü, adaletsiz iş dağılımı, mobbing benzeri davranışların normalleştiği iş ortamıdır.
İşten ayrılma kararını nasıl netleştiririm?
Somut kriterlerle ilerlemek gerekir: rol ve hedef netliği, yöneticinin davranış paterni, öğrenme fırsatı, psikolojik etkiler, etik ve yasal riskler, alternatif plan.
Kariyer danışmanlığı bu süreçte ne sağlar?
Duyguyu değil veriyi merkeze alır. CV ve LinkedIn’i güçlendirir, hedef rol ve sektör netleştirir, görüşme hazırlığı yapar, geçiş planı çıkarır.
Birlikte Çalışmak İstersen
Eğer sen de benzer bir “sıkışmışlık” yaşıyorsan, yaşadığın durumu birlikte netleştirebiliriz.
İK bakışıyla rolünü analiz edip, güçlü yanlarını doğru pozisyona taşımak için somut bir yol haritası çıkarabiliriz.
İhtiyacına göre seçeceğin görüşmelerde şunları yapıyoruz:
Mevcut rol ve sorun analizi
Hedef rol ve gerçekçi geçiş planı
CV ve LinkedIn yönlendirmesi
Mülakat stratejisi ve güçlü anlatı kurgusu
İletişim ve randevu için web sitemdeki danışmanlık sayfasından bana ulaşabilirsin.

